Kochaj Lubuskie - zabytki techniki - Biały spichlerz odnowiony
Zakończyły się prace remontowo-konserwatorskie budynku białego spichlerza w Gorzowie. W zbudowany przez miasto w latach 80. XVIII wieku, pierwotnie przylegał do nabrzeża przeładunkowego Warty, na wodnym szlaku Noteć - Warta – Odra. Od 1988 roku w spichlerzu działa oddział gorzowskiego Muzeum Lubuskiego im. Jana Dekerta.
Nad brzegami Warty koncentrowały się niegdyś magazyny portowe. Większość z nich zlikwidowano w latach 50-tych XIX w. podczas budowy linii kolejowej Frankfurt nad Odrą – Królewiec.
Usytuowany na lewym brzegu Warty tzw. biały spichlerz wybudowano w latach osiemdziesiątych XVIII w. Zlokalizowano go w miejscu reduty broniącej przeprawy mostowej. Pierwotnie przylegał do nabrzeża przeładunkowego Warty, obecnie od rzeki oddzielony jest ulicą biegnącą na koronie wału, na przyczółku Mostu Staromiejskiego.
Obiekt posiada 5 kondygnacji oraz nieużytkowe piwnice. Z uwagi na podmokły i niestabilny grunt, fundamenty wzniesiono w systemie arkadowym, gdzie arkady po obwodzie budynku są wypełnione ceglanym murem, natomiast arkady spinające ściany zewnętrzne pozostawiono otwartymi z wyjątkiem przejazdów między bramami.
Na zagłębionym w gruncie arkadowym fundamencie wzniesione zostały ściany parteru wykonane w technice ceglanego muru. Nad parterem wzniesiono 2 kondygnacje drewniane w technice konstrukcji ciesielskiej. Budynek przykryty jest dwuspadowym dachem z naczółkami. Poddasze podzielne jest na dalsze 2 kondygnacje o funkcji użytkowej. Konstrukcja nośna budynku zakłada się na drewnianych słupach posadowionych na wspomnianych wyżej arkadach fundamentowych biegnących przez wszystkie kondygnacje. Utworzony w ten sposób szkielet, podzielony drewnianymi stropami, przystosowany został do znacznych obciążeń.
Ściany zewnętrzne parteru są otynkowane, natomiast ściany kondygnacji wyższych wykonane są w technice szachulcowej z wypełnieniem - pierwotnie, cegłą paloną a obecnie pianką szklaną.
W ścianach parteru na poziomie placu przeładunkowego umieszczono 8 bram, umożliwiających transport zboża. W ścianach dłuższych umieszczono po 3 bramy a w ścianach szczytowych po 1 bramie. Bramy usytuowane są na przestrzał. Przestrzeń magazynowa miedzy bramami posiada wyższy poziom w stosunku do bram, co ułatwiało rozładunek.
Wnętrze spichlerza doświetlone jest przez okna rozmieszczone w elewacjach w regularnym systemie. Pierwsze i drugie piętro posiadają na poziomie podłóg otwory wentylacyjne rozmieszczone, podobnie jak okna, w regularnym rytmie. W ścianie północnej dodatkowo na wysokości 1 i 2 piętra umieszczono drzwi umożliwiające transport towarów przy pomocy krążka. Otwory okienne i wentylacyjne wyposażone są w drewniane zewnętrzne okiennice.
Zakres przeprowadzonych ostatnio prac remontowo-konserwatorskich budynku obejmował remont dachu, remont elewacji z wymianą okien, remont piwnic i parteru, wymianę instalacji elektrycznej, wymianę instalacji ppoż. i świateł awaryjnych oraz modernizacja wystaw stałych.
Na dziedzińcu obejrzeć można m.in.: kadzie na koncentrat oranżady, postument pomnika Pauckscha i maszynę parową.
Więcej na: www.muzeumlubuskie.pl
